Przez dekady rynkowa wartość inżyniera w IT zależała przede wszystkim od jego biegłości w zakresie programowania. Gdy kilka lat temu pierwsze modele językowe zaczęły generować proste fragmenty kodu, wśród specjalistów zapanował niepokój. Dziś, gdy sztuczna inteligencja potrafi w kilka sekund zaprojektować całe moduły, branża mierzy się z pytaniem: co pozostanie domeną ludzi? Czy wkraczamy w erę, w której człowiek przestanie być potrzebny czy raczej zyska supermoce, a jego główną rolą będzie zarządzanie armią agentów AI? A może wpadamy w pułapkę i zbyt mocno się od tej technologii uzależniamy?
Kodować każdy może?
W publicznej debacie często powtarzana jest obecnie teza, że programowanie staje się w IT umiejętnością drugorzędną, a wręcz zbędną. To ryzykowne uproszczenie. – Dziś nie pytamy, czy sztuczna inteligencja napisze kod, bo wiemy, że to zrobi. Jednak bez technicznych fundamentów człowiek staje się całkowicie zależny od narzędzia, w dodatku nie potrafi zweryfikować efektów jego pracy. Jeśli nie masz o czymś wiedzy, nie możesz w pełni zawierzyć AI – ostrzega Oleksii Reutov, AI & Data Science Delivery Excellence Lead w SoftServe Poland. Tego typu uproszczenia często wynikają z błędnego założenia, że zadaniem inżyniera jest tylko produkowanie kolejnych linijek kodu. – Warto więc podkreślić, że jego nadrzędną rolą zawsze było rozwiązywanie problemów. Sztuczna inteligencja po prostu zdejmuje z nas ciężar „rzemiosła”, dając więcej przestrzeni na działanie na poziom inżynierii wysokopoziomowej – dodaje Reutov.
Im mniej, tym więcej
Aby skutecznie wspierać się AI, wbrew pozorom trzeba więc wiedzieć więcej, a nie mniej – i nie tylko o programowanie i aspekty technologiczne tu chodzi czy o modę na dodawanie do kolejnych stanowisk przedrostka „AI” czy „Agentic”. – Dzięki wsparciu sztucznej inteligencji specjaliści w branży IT stają się ultrawydajnymi jednostkami. Nasza rola skupia się nie na implementowaniu rozwiązań, a przesuwa się w stronę projektowania podejścia do problemu i rozbijania go na mniejsze elementy, które można delegować AI. Dzięki temu zamiast poświęcać czas na podstawowe i powtarzalne zadania, może skupić się na strategii, security i zaawansowanym doradztwie. Ale jest pewien warunek – trzeba porzucić niektóre stare przyzwyczajenia – mówi Karol Kawalerczyk, Lead Data Scientist w SoftServe Poland.
Działanie w ten sposób pozwala skalować pracę, przyspieszając ją w pewnych obszarach nawet o 70% (dotyczy to np. burz mózgów, badań czy kodowania mniejszych modułów, gdy zadanie jest bardzo dobrze zdefiniowane), ale nie da się oddać AI 100%. – To nadal człowiek musi wskazać sztucznej inteligencji drogę i jest pomostem między biznesem a technologią, dekodując potrzeby klientów i przekładając je na zadania do realizacji. AI wie, jak używać bibliotek, ale to my wiemy, co chcemy osiągnąć – podkreśla Kawalerczyk. W związku z tym coraz większe znaczenie zyskują nie tylko umiejętności miękkie, ale też kreatywność – w tym przypadku rozumiana jako zdolność do znajdowania rozwiązań i alternatywnych dróg oraz elastycznego reagowania.
Czy juniorzy bez uprzedzeń prześcigną ekspertów?
Szybkość zachodzenia zmian stawia nowe wyzwania zarówno przed tymi, którzy już w branży IT są, jak i tymi, którzy dopiero do niej wchodzą. – Próg wejścia się zmienia, bo z jednej strony wiele działań, które dotychczas wykonywali juniorzy, mogą przejąć agenci AI. Z drugiej natomiast obserwujemy zjawisko zmiany tempa rozwoju pracowników. Juniorzy, którzy – w odróżnieniu od części bardziej doświadczonych kolegów – naturalnie i bez uprzedzeń wchodzą w świat AI, dzięki wsparciu tej technologii rozwijają się szybciej. To, co kiedyś zajmowało im nawet kilka lat, np. dojście do poziomu intermediate, dziś dzieje się w znacznie krótszym czasie – mówi Oleksii Reutov z SoftServe Poland.
– Zawsze na rynku na dużą liczbę inżynierów przypadać będzie spore grono tych, którzy w daną technologię nie wierzą, mają opór przed korzystaniem z niej. Znajdą się jednocześnie stanowiska, w przypadku których potrzebna będzie nie dogłębna ekspertyza, a prędkość i umiejętność skorzystania z tej technologii – i tam juniorzy mogą znaleźć dla siebie miejsce – dodaje Karol Kawalerczyk z SoftServe Poland.
Jedno jest pewne – rynek pracy staje się bezlitosny dla osób, które zatrzymują się w rozwoju. Coraz większą przewagę zyskują natomiast ci, którzy zamiast obrażać się na nową technologię „dla zasady”, uczą się jej, traktują jako szansę na wejście na wyższy poziom ekspertyzy i trafnie identyfikują zmieniające się potrzeby rynku.
Laboratorium jutra
Choć dyskusje często koncentrują się na lęku przed redukcją etatów spowodowaną przez sztuczną inteligencję, rynkowa rzeczywistość maluje inny obraz – branża IT zmaga się dziś z niedoborem ekspertów. A zapotrzebowanie na nich jest ogromne.
– Rozwijamy w Polsce hub technologiczny, którego ważnym ogniwem jest GenAI Lab – to dedykowany dział, którego celem jest przyspieszenie adaptacji i wdrażania generatywnej sztucznej inteligencji w różnych branżach. Tylko w 2025 r. zrealizowaliśmy ponad 150 projektów dla klientów z całego świata (dla porównania w 2024 r. około 100). Tak wysoka dynamika potwierdza, że biznes nie szuka futurystycznych wizji, a konkretnych rozwiązań gotowych do wdrożenia w perspektywie miesięcy, a nie lat. W związku z tym potrzebujemy ludzi, którzy chcą i potrafią je tworzyć, wykorzystując do tego najnowsze technologie dostarczane przez NVIDIA, AWS, Microsoft czy GPC – mówi Oleksii Reutov z SoftServe Poland
Wraz z dojrzewaniem AI zaczną wyłaniać się zupełnie nowe profesje, które dziś dopiero zaczynamy definiować. – Pracy jest dużo, a przewagę mają ci, którzy potrafią zidentyfikować, jakich kompetencji potrzebuje rynek i które segmenty są najbardziej rozwojowe. Dzięki temu mogą być na czele tej „fali”, zamiast dać się jej przykryć – podsumowuje Reutov.